Robots
Cookies

Ustawienia cookies

Strona Teraz Środowisko wykorzystuje cookies. Część z nich jest niezbędna do funkcjonowania strony. Inne służą poprawianiu jakości naszych usług.
Więcej  ›
19.05.2024 19 maja 2024

GDOŚ mówi o zagrożeniach populacji rysia i żbika. Dzień kota

   Powrót       17 lutego 2024       Planowanie przestrzenne   

Z Dniem Kota, obchodzonym 17 lutego, kojarzą się nam przede wszystkim koty domowe. Warto pamiętać, że rodzina kotowatych jest znacznie liczniejsza. Poza dobrze znanymi nam Mruczkami i Filemonami, występują również osobniki dziko żyjące. Niektóre mają także nadane imiona, jak choćby sześć rysic: Rózia, Hyża, Szelma, Mniszka, Luna i Azjatka, które w 2021 roku zasiliły populację rysi na Pomorzu Zachodnim. Samice trafiły na ten obszar w ramach długoterminowego programu reintrodukcji (ponownego wprowadzenia na stary obszar bytowania gatunku).

Żbik

  • Na pozór żbik przypomina kota domowego, jest jednak typowo leśnym stworzeniem.
  • Wygląd: charakterystyczną cechą żbika jest czarna pręga, która przechodzi wzdłuż tułowia. Czarne są również poduszki łap. Budowa ciała żbika jest mocniejsza niż przeciętnego kota domowego, futro zaś krótsze i gęstsze. Natomiast oczy są koloru żółtego.
  • W Polsce żyje tylko około 200 osobników.
  • Występują w Karpatach – w Beskidzie Niskim, Bieszczadach, Na Pogórzu Przemyskim i w Górach Sanocko-Turczańskich.
  • Żbik jest typowym mięsożercą.
  • W 1952 roku polski żbik został wpisany na listę gatunków objętych całkowitą ochroną. Choć podlegają ścisłej ochronie, coraz trudniej im przetrwać w ich naturalnym środowisku.
  • Zagrożenia:
    - możliwość krzyżowania z niekastrowanymi wychodzącymi kotami domowymi (potomstwo takich par jest płodne),
    - naturalnymi wrogami są też m.in. wilki, zdziczałe psy czy drapieżne ptaki, które polują na młode osobniki,
    - choroby,
    - rozwój cywilizacji,
    - tworzenie monokultur leśnych,
    - zmiany środowiskowe – wycinka lasów i istnienie dróg szybkiego ruchu między kompleksami leśnymi, co powoduje zmniejszenie terenów łowieckich i uboższe zasoby pokarmowe.

Ryś

  • To największe drapieżniki z rodziny kotowatych występujące w Polsce.
  • Wygląd: najbardziej charakterystycznym jego elementem są pędzelki na uszach, pomagają rysiom lepiej słyszeć (kępki włosów skupiają fale dźwiękowe i doprowadzają dźwięk do uszu). Zwierzę ma krótki ogon, długie łapy, krępą budowę i czarne cętki. Samce mają po bokach pyska dłuższą sierść, tzw. bokobrody. Są też zazwyczaj większe niż samice.
  • W Polsce występują dwie populacje rysia: karpacka i bałtycka.
  • Rysie mają duże wymagania przestrzenne poszukują rozległych i trudno dostępnych obszarów leśnych do życia. Obecnie na wolności rysie występują w północno-wschodniej i południowej części Polski. Występują głównie w Karpatach i na Pogórzu Karpackim oraz w puszczach: Białowieskiej, Knyszyńskiej i Augustowskiej oraz bardzo nielicznie na Mazowszu i Kujawach. A dzięki programowi reintrodukcji, który realizuje Zachodniopomorskie Towarzystwo Przyrodnicze, rysie są również w północno-zachodniej Polsce. W ramach tego projektu udało się już wypuścić na wolność ponad 60 rysi.
  • Rysie prowadzą samotniczy tryb życia. Polują m.in. na sarny, jelenie, dziki czy ptaki.
  • Ryś jest objęty ścisłą ochroną od 1995 roku.
  • Na terenie Polski w 2022 było 558 rysiów (dane GUS).
  • Zagrożenia:
    - kłusownictwo,
    - choroby (np. świerzb),
    - fragmentacja terytoriów leśnych,
    - uproszczenie, ujednolicenie struktury gatunkowej i wiekowej, brak leżących drzew,
    - rosnące natężenie ruchu samochodowego oraz rozwój sieci autostrad i dróg szybkiego ruchu.

Podejmowane są działania, które zmierzają do zwiększenia populacji rysia w Polsce, np. odtworzenie i ochrona korytarzy ekologicznych, a także urozmaicenie struktury gatunkowej i wiekowej naszych lasów oraz konsekwentne zwalczanie kłusownictwa, a także wdrożenie programu reintrodukcji. Postulowany jest też lepszy monitoring saren i jeleni - bazy pokarmowej rysiów.

Wobec tak niskiej populacji rysia i żbika w Polsce, najlepszym prezentem dla tych kotowatych, będą nasze działania na rzecz zachowania różnorodności biologicznej. Wszystko w naszych rękach!

Źródło: Generalna Dyrekcja Ochrony Środowiska

Polecamy inne artykuły o podobnej tematyce:

Nabór do zespołów lasów społecznych dla organizacji pozarządowych. Czas do 17 maja br. (13 maja 2024)Projekt ustawy dot. kontroli społecznej nad lasami złożony do KPRM (10 maja 2024)100 rezerwatów na 100-lecie Lasów Państwowych. Dalsze kroki (06 maja 2024)Kontynuacja moratorium na wycinkę drzew i plan ochrony lasów ważnych społecznie (26 kwietnia 2024)Będzie więcej rezerwatów przyrody. Ogólnopolska Narada o Lasach (24 kwietnia 2024)
©Teraz Środowisko - Wszystkie prawa zastrzeżone.
Kopiowanie i publikacja tekstów, zdjęć, infografik i innych elementów strony bez zgody Wydawcy są zabronione.
▲  Do góry strony