Robots
Cookies

Ustawienia cookies

Strona Teraz Środowisko wykorzystuje cookies. Część z nich jest niezbędna do funkcjonowania strony. Inne służą poprawianiu jakości naszych usług.
Więcej  ›
12.04.2024 12 kwietnia 2024

Jak zbilansować poziom azotu w środowisku? Pomoże zmiana diety i technologia

Wspólne Centrum Badawcze działające przy Komisji Europejskiej (KE), przekonuje, że połączenie zmiany diety i środków technicznych wdrażanych w łańcuchu żywnościowym człowieka może zmniejszyć o połowę uwalnianie azotu do środowiska.

   Powrót       27 grudnia 2023       Zrównoważony rozwój   

Globalny proces uwalniania reaktywnego azotu do otoczenia stanowi poważne zagrożenie dla zrównoważonego rozwoju środowiska. Nadmiar azotanów może prowadzić do zanieczyszczenia wody, powodując zakwity glonów, utraty różnorodności biologicznej i zanieczyszczenia powietrza. Wysoki poziom azotanów w wodzie pitnej i żywności może zwiększać ryzyko chorób niezakaźnych, w tym raka, chorób tarczycy i chorób układu krążenia. Z kolei niedobory azotu np. w glebie, zagrażają zdolności sektora rolnego do wyżywienia rosnącej populacji, co nie jest możliwe w sposób zrównoważony przy diecie bogatej w mięso – wyjaśnia Wspólne Centrum Badawcze (ang. Joint Research Centre, JRC).

Zdrowe gleby – podstawą bezpieczeństwa żywnościowego

Zdrowe gleby są podstawą bezpieczeństwa żywnościowego i pracy rolników. Zgodnie z najnowszym raportem "Appetite for Change: Food system options for nitrogen, environment & health(1), intensywna hodowla zwierząt i dieta nadmiernie bogata w produkty pochodzenia zwierzęcego powoduje znaczny wpływ reaktywnego azotu na środowisko. Z drugiej strony wyczerpywanie się obecności azotu w glebie jest uważane za jedną z głównych przyczyn utraty różnorodności biologicznej i zasobów naturalnych.

Naukowcy z JRC pracujący przy raporcie zaproponowali działania niezbędne do osiągnięcia celu w zakresie zmniejszenia o połowę ilości odpadów azotowych, zgodnie z Deklaracją z Kolombo Programu Narodów Zjednoczonych ds. Środowiska i ramami globalnej różnorodności Kunming-Montreal, a także zgodnie z ambicją UE dotyczącą zmniejszenia strat składników odżywczych, w tym azotu, o 50%.

W raporcie eksperci apelują o podjęcie bardziej ambitnych działań w celu uczynienia obecnego systemu żywnościowego bardziej zrównoważonym. Ważne jest zmniejszenie o połowę spożycia mięsa i nabiału wraz z lepszym zarządzaniem gospodarstwami rolnymi i łańcuchem żywnościowym. Kluczowe jest też wzmocnienie gospodarki o obiegu zamkniętym (GOZ). Może to doprowadzić do ograniczenia redukcji azotu w glebie o 49%. Najbardziej zrównoważoną opcją o najniższych kosztach społecznych jest połączenie ograniczenia o połowę spożycia mięsa i nabiału, poprawy zarządzania gospodarstwami i łańcuchem żywnościowym, oraz zmniejszenia nadmiernej konsumpcji i spożycia białka. Diety roślinne wymagają mniej gruntów i nawozów mineralnych, zmniejszając w ten sposób zależność energetyczną i zwiększając odporność na kryzysy żywnościowe i energetyczne.

Ograniczenie marnotrawstwa żywności

Naukowcy stwierdzili, że innym sposobem jest ograniczenie marnotrawstwa żywności i poprawa oczyszczania ścieków, pozwalająca odzyskiwać składniki odżywcze, w tym azot.

W raporcie stwierdzono również, że w 2015 r. tylko 18% azotu w europejskim systemie żywnościowym zostało wykorzystanych w produktach spożywczych i włóknistych, podczas gdy większość pozostałej części została zmarnowana.

Jak wykazano w komunikacie KE w sprawie ochrony bezpieczeństwa żywnościowego i wzmocnienia odporności systemów żywnościowych, zmniejszenie zależności europejskiego rolnictwa od importu energii, nawozów i pasz jest bardziej niż kiedykolwiek koniecznością. Wśród propozycji przedstawionych przez KE znalazły się większa efektywność wykorzystania składników odżywczych, przejście na zielony amoniak do nawozów azotowych oraz gospodarka o obiegu zamkniętym.

Patrycja Rapacka: Redaktor

Przypisy

1/ https://zenodo.org/records/10406450

Polecamy inne artykuły o podobnej tematyce:

UE odłoży o rok wejście w życie przepisów ws. produkcji ekologicznej (07 września 2020)Przełom na linii rolnik-konsument? Ministerstwo Rolnictwa otwiera e-bazarek (14 sierpnia 2020)
©Teraz Środowisko - Wszystkie prawa zastrzeżone.
Kopiowanie i publikacja tekstów, zdjęć, infografik i innych elementów strony bez zgody Wydawcy są zabronione.
▲  Do góry strony