Robots
Cookies

Ustawienia cookies

Strona Teraz Środowisko wykorzystuje cookies. Część z nich jest niezbędna do funkcjonowania strony. Inne służą poprawianiu jakości naszych usług.
Więcej  ›
25.04.2024 25 kwietnia 2024

Zastrzyk pieniędzy i innowacji dla Śląska

Ministerstwo Rozwoju przedstawiło w grudniu długo wyczekiwany Program dla Śląska, mający być odpowiedzią na wyzwania stojące przed tym regionem. Zawarto w nim dużo innowacyjnych rozwiązań w dziedzinie energetyki, co nie wyklucza budowy nowych kopalń.

   Powrót       05 stycznia 2018       Energia   

Śląsk należy do priorytetowych obszarów wsparcia rządowego, głównie ze względu na koncentrację w regionie przemysłu energetycznego - jednego z najważniejszych sektorów gospodarki narodowej. Mają tu siedzibę trzy największe koncerny węglowe w kraju, grupujące łącznie 27 kopalń (łącznie 82 proc. udziału w krajowym wydobyciu węgla w latach 2007-2015). W ramach wsparcia dla samego sektora górnictwa węgla kamiennego do regionu ma trafić w latach 2015-2018 łącznie około 7,9 mld zł. Realizacja Programu dla Śląska do roku 2023 będzie kosztować dodatkowo co najmniej 40 mld zł.

Innowacje w energetyce – nie tylko wielkoskalowej

Cele i działania określone w tym ważnym dokumencie dotyczą w dużej mierze innowacji w energetyce. W tym względzie na uwagę zasługują programy sektorowe PBSE oraz IUSER. Celem PBSE jest – jak napisano – zwiększenie liczby innowacji w sektorze elektroenergetycznym, ograniczenie emisji zanieczyszczeń generowanych przez przedsiębiorstwa z sektora, zwiększenie udziału energii pozyskiwanej z OZE oraz zwiększenie efektywności energetycznej i gotowości sektora do intensywnego rozwoju energetyki prosumenckiej.

Przykładowy projekt realizowany w ramach PBSE ma służyć stworzeniu innowacyjnej technologii generacji energii elektrycznej z hutniczych gazów odpadowych z jednoczesnym ograniczeniem emisji jonów chloru w ściekach (wartość projektu to 3,9 mln zł, w tym 1,8 mln zł wyniesie dofinansowanie). Inny projekt, o wartości 9,6 mln zł, dofinansowany kwotą 5,7 mln zł, powinien zwiększyć elastyczność istniejących bloków energetycznych przy ograniczonych nakładach inwestycyjnych. W ramach realizacji PBSE zaplanowano cztery konkursy (na razie odbyły się dwa).

Jeśli chodzi o program IUSER, to stawia on na badania w obszarze magazynowania energii w systemach użytkowników końcowych, a także w obszarze sterowania generacją i energią w układach rozsianych użytkowników końcowych. Będą one też dotyczyć systemów i urządzeń mających zwiększać efektywność energetyczną. Zbliża się termin drugiego konkursu w programie IUSER, z alokacją 150 mln zł (będzie on realizowany w II-III kwartale 2018 r.).

Elektrownia wodna w kopalni, przekształcanie odpadów w gaz syntezowy

Pewna grupa przedsięwzięć została w Programie uznana za kluczowe, zakładające wsparcie bezpośrednio ukierunkowane na realizację postawionych w dokumencie celów. Jednym z takich przedsięwzięć będzie zbadanie możliwości produkcji energii elektrycznej przez podziemną elektrownię szczytowo-pompową (wraz z lokalnym magazynowaniem energii). Najpierw ma zostać określony potencjał wód kopalnianych odprowadzanych z czynnych i zlikwidowanych kopalń węgla kamiennego. Przygotowana zostanie mapa geotermalna dla tych wód, a także określony ich potencjał geotermalny. W drugiej fazie zostaną wdrożone instalacje pilotażowe pomp ciepła pochodzącego z wód kopalnianych. Ostatnia faza realizacji to projekt demonstracyjny instalacji pełnoskalowej. Wartość projektu (fazy pierwszej i drugiej) to około 16 mln zł.

Inny projekt zakłada ograniczenie emisji metanu poprzez zagospodarowanie go z powietrza wentylacyjnego kopalń. Dodatkowym spodziewanym efektem miałoby tutaj być pozyskiwanie jednostek redukcji emisji czyli tzw. ERU (równoznacznych z uprawnieniami do emisji CO2).

Planowana jest także budowa instalacji, która przekształcałaby surowce/odpady zmieszane (w tym komunalne i przemysłowe – muły, miały węglowe oraz osady z oczyszczalni ścieków) w gaz syntezowy (odbywałoby się to na zasadzie odgazowania surowców w atmosferze wodorowej).

Prawie 7 mld zł na dwie nowe kopalnie

W ramach programu przewiduje się także budowę kopalni węgla koksowego, która miałaby powstać na bazie infrastruktury pozostałej po jednej z kopalń zlikwidowanych w procesie restrukturyzacji górnictwa węgla kamiennego w latach 1997-2001. Docelowo ma powstać w związku z tym ok. 3 tys. miejsc pracy. Tę wartą ok. 1,8 mld zł inwestycję Ministerstwo Energii rozpoczyna w styczniu br., a chce zakończyć już w pierwszym półroczu 2019 r.

Nie jest to jedyny projekt budowy kopalni przewidziany w Programie dla Śląska. Planuje się uruchomienie nowej kopalni węgla kamiennego, z której będzie pozyskiwane około 2 mln ton węgla rocznie. Jak zapowiada ME, proces inwestycyjny powinien się rozpocząć w 2019 r., a wydobycie ruszy najpóźniej w 2030 r. Szacunkowe nakłady finansowe to ok. 5 mld zł, a finansowanie zapewni jedna ze spółek operujących już w Górnośląskim Zagłębiu Węglowym, z możliwym włączeniem kapitału prywatnego.

Mówiąc o kopalniach, należałoby wspomnieć o projekcie tzw. Inteligentnej Kopalni, zakładającym rozwiązania mające wyeliminować pracownika z miejsc, gdzie warunki uniemożliwiają jego bezpieczną pracę.

Modernizacja systemów dystrybucyjnych, kogeneracja i gazociągi

Oprócz tego ze środków PO IiŚ realizowane będą na Śląsku projekty budowy lub przebudowy systemów dystrybucyjnych niskiego i średniego napięcia (sześć projektów o łącznej wartości 64 mln zł), trzy projekty z zakresu wysokosprawnej kogeneracji za ponad 78 mln zł oraz cztery inwestycje dotyczące budowy gazociągów na kwotę ponad 556 mln zł.

Program dla Śląska w dużym stopniu kładzie także nacisk na rekultywację i zagospodarowanie terenów poprzemysłowych. Planowany jest konkurs z dedykowaną w ramach PO IiŚ pulą środków w wysokości 80 mln zł (wyłącznie na Śląsk). Alternatywne zagospodarowanie terenów zdegradowanych planuje Tauron Polska Energia, który na hałdach chce zbudować za 20 mln zł farmę fotowoltaiczną o mocy 2 MWp.

W Programie dla Śląska jest także mowa o licznych projektach, których celem jest poprawa jakości paliw. Ponieważ bardziej niż energetyki dotyczą one ochrony środowiska, w tym ochrony powietrza, opiszemy je w kolejnej części analizy Programu.

Ewa Szekalska: Dziennikarz

Polecamy inne artykuły o podobnej tematyce:

Nowe źródła finansowania programu „Czyste Powietrze” (18 kwietnia 2024)Jak modelować polski system energetyczny (15 kwietnia 2024)Ireneusz Fąfara nowym prezesem Orlenu (11 kwietnia 2024)Jak rolnictwo może skorzystać na biogazowniach? (08 kwietnia 2024)Miliony przyszłych ofiar potentatów branży naftowo-gazowej? Pytania o Shell, BP i innych (05 kwietnia 2024)
©Teraz Środowisko - Wszystkie prawa zastrzeżone.
Kopiowanie i publikacja tekstów, zdjęć, infografik i innych elementów strony bez zgody Wydawcy są zabronione.
▲  Do góry strony