Korzystając z naszej strony internetowej, wyrażają Państwo zgodę na używanie cookies. Więcej informacjiClose
Koordynatorka/koordynator projektów Fundacji Sendzimira Fundacja Sendzimira
Certyfikacja dla miast ISO 37120 – Smart City Arcadis

Klimat ma wpływ na całokształt życia i aktywności

a+a-    Powrót       06 czerwca 2020       Zrównoważony rozwój   

Choć nie zauważamy lub ignorujemy wiele zjawisk, klimat w Polsce systematycznie się zmienia. Upały i susze wpływają na nasze zdrowie, może nam zabraknąć wody, a huragany i nawałnice będą coraz częściej powodem olbrzymich strat. O zmianach klimatu opowiada prof. Szymon P. Malinowski.

Prof. Szymon P. Malinowski
Pracownik Uniwersytetu Warszawskiego

Teraz Środowisko: Czy w Polsce odczuwamy dziś zmiany klimatu?

Prof. Szymon Malinowski: Odczuwamy, ale nie zawsze zdajemy sobie z tego sprawę. Wiele zjawisk wydaje się nam normalnych, bo przyzwyczailiśmy się do nich w ostatnich latach, a tak naprawdę odbiegają one od polskich warunków klimatycznych. Jest cieplej: zarówno latem, jak i zimą. W zimie na wielu terenach nie zalega już pokrywa śnieżna, zanikły więc zjawiska związane z roztopami, jak np. powodzie roztopowe. Równocześnie maleją nam zasoby wodne, gdyż to w pewnej mierze wody roztopowe pozwalają utrzymać odpowiedni poziom wód gruntowych. Występujące latem nawalne ulewy, prowadzące do podtopień i powodzi, cechują się dużą ilością opadu w krótkim czasie i na ograniczonej powierzchni. Większość tej wody szybko spływa i jest odprowadzona do morza. Na razie wciąż mamy wodę w kranach, ale coraz częściej brakuje jej do zastosowań rolniczych i przemysłowych.

TŚ: Do tego dochodzą coraz częstsze susze.

SM: Tak, mamy coraz więcej fali upałów, które gwałtownie narastają, szczególnie w miastach. Tereny zurbanizowane są coraz mniej zielone, wycinamy ogromne ilości drzew, powstaje coraz więcej budynków. Ograniczamy naturalną retencję, budynki i betonowe powierzchnie bardzo się nagrzewają – i tworzą się miejskie wyspy ciepła. Klimatyzacja zwiększa zużycie energii oraz podwyższa temperaturę na zewnątrz, która w czasie upalnych nocy często nie spada już poniżej 20 st. C. Wszystko to ma duże konsekwencje dla zdrowia ludzi.

Częściej obserwujemy też w Polsce zjawiska ekstremalne: porywiste wiatry dochodzące do 150 km/h, burze, nawałnice. Nie są one jeszcze regularne, ale istnieje duże prawdopodobieństwo, że ich częstotliwość i gwałtowność będzie się wzmagać. Ponieważ zjawiska te nie dotknęły jeszcze dużych skupisk ludzkich, nie przywiązujemy do nich większej wagi.

TŚ: Kto będzie najbardziej poszkodowany przez zmiany klimatu?

SM: Zmiany klimatu zawsze odczuwane są w pierwszej kolejności przez rolników. Niestety, rozwój współczesnego rolnictwa, promującego wielkoobszarowe monokultury, degradującego gleby i używającego olbrzymich ilości nawozów sztucznych, tylko wzmaga wszystkie negatywne zjawiska. Wyczerpywanie się zasobów wodnych czy susze wpływają na jakość i ilość plonów, te zaś mają znaczenie dla ich konsumentów, czyli wszystkich ludzi.

Zmiany klimatu widać w leśnictwie, gdzie mamy do czynienia z wymianą drzewostanu na gatunki lepiej dostosowane do wyższych temperatur.

Susze i zmniejszanie się zasobów wodnych mają także wpływ na przemysł, z energetyką na czele. Woda niezbędna jest do chłodzenia elektrowni, a jej brak lub zbyt wysoka temperatura mogą prowadzić do ich zatrzymania. To może oznaczać olbrzymie straty dla całej gospodarki.

TŚ: Czy społeczeństwo zaczyna być świadome tych zagrożeń wynikających ze zmian klimatu?

SM: Większość ludzi słyszała już o zmianach klimatu, ale nie zdaje sobie sprawy z powagi sytuacji. Przeciętny człowiek mało przebywa na świeżym powietrzu, zapasy żywności czerpie ze sklepu, a woda leje mu się z kranu – i nie doświadcza całego skomplikowanego łańcucha lokalnych i globalnych powiązań. Nie widzi związku między kurczeniem się pokrywy lodowej na Grenlandii, pożarami w Australii a suszą w Polsce; nie rozumie, że klimat to system podtrzymywania życia na naszej planecie. Kiedy zmienia się klimat, wszystko musi się zmienić. Jedynym sposobem na zapewnienie nam przeżycia jest ograniczenie zmian - a do tego konieczna jest dogłębna edukacja, obejmująca sfery polityczne i gospodarcze oraz obywateli. Cała nadzieja w rozumie.

Prof. Malinowski gościł na Teraz Środowisko także w wywiadzie: Jesteśmy blisko wyzwolenia naturalnych emisji gazów cieplarnianych, których nie będziemy w stanie zatrzymać.

Marta Wojtkiewicz: Dyrektor operacyjny francuskiego odpowiednika Teraz Środowisko - Actu-Environnement.com Publikacja: Ochrona środowiska w PolsceTekst został opublikowany w jubileuszowej publikacji Ochrona środowiska w Polsce. Perspektywy najbliższych lat.
Zachęcamy do zapoznania się z jej pełną treścią!

Polecamy inne artykuły o podobnej tematyce:

Nowy zbiornik retencyjny dla Warszawy (10 lipca 2020)Zieleń miejska w praktyce (07 lipca 2020)Senat powołał komisję nadzwyczajną ds. klimatu (03 lipca 2020)Regionalne warsztaty Eco-Miasto. Zapraszamy do udziału on-line (01 lipca 2020)Francja przeznaczy dodatkowe 15 mld euro na zieloną transformację (30 czerwca 2020)
©Teraz Środowisko - Wszystkie prawa zastrzeżone.
Kopiowanie i publikacja tekstów, zdjęć, infografik i innych elementów strony bez zgody Wydawcy są zabronione.
▲  Do góry strony