Korzystając z naszej strony internetowej, wyrażają Państwo zgodę na używanie cookies. Więcej informacjiClose
SklepSUEZ.pl - podstawiamy kontener na odpady pod Twój dom - i masz to z głowy! firmy SUEZ
Maszyna kompostująca Oklin GG02 firmy Interseroh Polska

Wiele odpadów niebezpiecznych można i warto odzyskiwać

a+a-    Powrót       26 lutego 2018       Odpady   

Odpady niebezpieczne nie zawsze stanowią tylko problem - wartościowe mogą okazać się np. zużyte oleje i rozpuszczalniki. Z kolei unieszkodliwianie starych pestycydów czy azbestu to żmudny i długotrwały proces.

Odpady niebezpieczne to bardzo szeroka grupa odpadów i trudno znaleźć wyczerpujące dane na temat ich powstawania, zbiórki i zagospodarowania. Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach definiuje odpady niebezpieczne w dość rozbudowany sposób. Mówi o nich jako o odpadach wykazujących co najmniej jedną spośród określonych właściwości (a tych właściwości jest aż 15), a poza tym takich, dla których przekroczenie wartości granicznych stężeń substancji niebezpiecznych czyni z nich odpady niebezpieczne (a substancji tych wymieniono aż 50).

W załączniku nr 3 do ustawy wymienia się m.in. następujące właściwości odpadów niebezpiecznych: wybuchowe, utleniające, łatwopalne, drażniące, szkodliwe, toksyczne, rakotwórcze, żrące, zakaźne, działające szkodliwie na rozrodczość, mutagenne. Szeroką listę składników odpadów niebezpiecznych można z kolei znaleźć w załączniku nr 4 ustawy.

Sklasyfikowanie odpadów zależne od składu i właściwości

Wśród odpadów niebezpiecznych znajdą się zatem odpady zawierające azbest, odpady medyczne i weterynaryjne, PCB/PCT (polichlorowane bifenyle/terfenyle) zawarte m.in. w kondensatorach energetycznych, transformatorach, wyłącznikach olejowych czy też w starym sprzęcie gospodarstwa domowego. Poza tym będą to baterie i akumulatory, przeterminowane środki ochrony roślin i inne środki biobójcze, opakowania po środkach ochrony roślin, rozpuszczalniki, farby, kleje, zużyte świetlówki i inne odpady zawierające rtęć, a także oleje odpadowe. Ta lista nie wyczerpuje oczywiście całej grupy odpadów niebezpiecznych.

Kluczowa bowiem dla właściwego rozpoznania i sklasyfikowania tych odpadów jest znajomość ich składu oraz właściwości fizykochemicznych. Gospodarowanie takimi odpadami podlega dodatkowym regulacjom prawnym i musi być prowadzone w sposób bardzo staranny, ponieważ ich przedostanie się do środowiska może zagrażać ludziom, zwierzętom i całym ekosystemom.

Według danych GUS w 2014 roku wytworzono w Polsce około 1,7 mln ton odpadów zakwalifikowanych jako niebezpieczne. Stanowiły one około 1 proc. ogółu wytwarzanych odpadów.

Odpady niebezpieczne wciąż wśród odpadów komunalnych

Jeśli chodzi o odpady komunalne, to dane GUS, już z 2016 r., mówią o 1,1 tys. ton zebranych selektywnie odpadów niebezpiecznych (ogółem wytworzono 11,7 mln ton odpadów komunalnych). Według badań pewna część odpadów niebezpiecznych przedostaje się niestety do strumienia odpadów komunalnych i trafia na składowiska. Zawartość odpadów niebezpiecznych w odpadach komunalnych wynosi średnio od 3,5 do 14,1 kg na jednego mieszkańca na rok, przy czym udział poszczególnych rodzajów charakteryzuje się dużą zmiennością. Do odpadów komunalnych przechodzą m.in.: opakowania po farbach, olejach i tłuszczach, pestycydach, herbicydach oraz świetlówki, leki, małogabarytowe baterie i akumulatory.

Wartościowe rozpuszczalniki i zużyte oleje

Jak podaje firma Stena Recycling, wiele spośród odpadów niebezpiecznych można i warto poddawać recyklingowi i odzyskiwać z nich energię. W ten sposób można rewaloryzować odpady zawierające substancje nieorganiczne, zużyte oleje i rozpuszczalniki, farby i kleje czy akumulatory ołowiowe.

W 2014 r. w Polsce spośród 6 tys. ton zużytych rozpuszczalników 4,5 tys. ton poddano recyklingowi, 1,4 tys. ton spalono, a 150 ton posłużyło do odzyskania energii – podaje GUS. Olej odpadowy i inne odpady zawierające oleje poddaje się rafinacji w rafineriach.

Odpady medyczne przede wszystkim do spalenia

W Polsce wytwarza się rocznie ok. 44 tys. ton odpadów medycznych, spośród których aż 90 proc. to odpady niebezpieczne, głównie zakaźne. W przypadku odpadów medycznych prawo sporadycznie dopuszcza odzysk i to tylko niektórych kategorii odpadów, definitywnie zabrania się za to ich składowania. Przeważnie są one spalane w wyspecjalizowanych spalarniach odpadów niebezpiecznych, chociaż dane GUS pokazują, że ich liczba z roku na rok spada.

Trzy ostatnie mogilniki powinny zniknąć w tym roku

Jeśli chodzi o odzyskane opakowania po środkach ochrony roślin, to są one poddawane procesowi odzysku energetycznego w spalarniach i współspalarniach. Energia jest następnie wykorzystywana do różnych procesów technologicznych, zastępując zużycie węgla, ropy czy gazu.

Przeterminowane środki ochrony roślin od 1965 r. zaczęto składować w specjalnych betonowych konstrukcjach zwanych mogilnikami - najwięcej w województwach: wielkopolskim (prawie 4 tys. Mg) i zachodniopomorskim. Dopiero w 1999 r. uruchomiono proces likwidacji tych obiektów, gdyż zorientowano się, że w wielu przypadkach dochodzi do skażenia środowiska związanego z nieszczelnością mogilników. Pestycydy wydobywa się i unieszkodliwia w spalarni odpadów niebezpiecznych, a tereny wokół mogilników poddaje się rekultywacji. Z mapy zamieszczonej na stronie Ministerstwa Środowiska wynika, że do zlikwidowania pozostały jeszcze jedynie mogilniki w Starym Julianowie pod Wałbrzychem, w Brzegu oraz w Babcicach pod Białymstokiem. Jak podaje MŚ, do końca 2018 r. powinien zostać zakończony proces ich likwidacji.

Odpady zawierające azbest deponuje się na wydzielonych składowiskach, w specjalnych kwaterach znajdujących się głęboko w ziemi. Można je też zasypywać specjalnymi, pogórniczymi wyrobami po wydaniu odpowiedniej decyzji środowiskowej. W ten sposób azbest jako minerał z czasem wraca do ziemi. Ocenia się jednak, że program oczyszczania kraju z azbestu nie spełnia swojej roli - mimo stworzenia ram prawnych i wydania dużych środków, tempo usuwania azbestu jest bardzo wolne.

Ewa Szekalska: Dziennikarz

Polecamy inne artykuły o podobnej tematyce:

Kraków: Stanęły kolejne ekopudełka na zbiórkę elektrośmieci (10 lutego 2020)Ujawniono kolejny, nielegalny magazyn odpadów płynnych. Tym razem województwo łódzkie (31 stycznia 2020)GIOŚ wzywa władze Gdańska do pilnego usunięcia niebezpiecznych odpadów (29 stycznia 2020)Areszt dla 45-latka podejrzanego o podpalenie plastikowych odpadów (21 stycznia 2020)Lista odpadów niepodlegających wpisowi do BDO – patrz nowe rozporządzenie Ministra Klimatu (31 grudnia 2019)
©Teraz Środowisko - Wszystkie prawa zastrzeżone.
Kopiowanie i publikacja tekstów, zdjęć, infografik i innych elementów strony bez zgody Wydawcy są zabronione.
▲  Do góry strony
Po raz 21. branża komunalna spotka się w Kielcach!