Robots
Cookies

Ustawienia cookies

Strona Teraz Środowisko wykorzystuje cookies. Część z nich jest niezbędna do funkcjonowania strony. Inne służą poprawianiu jakości naszych usług.
Więcej  ›
04.12.2022 04 grudnia 2022

Rewizja dyrektywy ws. ścieków komunalnych. Jakie zmiany proponuje KE?

Cel neutralności energetycznej, ROP dla producentów farmaceutyków i kosmetyków, monitoring zanieczyszczeń i patogenów – to tylko niektóre z propozycji zmian w dyrektywie ściekowej.

   Powrót       27 października 2022       Woda   

Komisja Europejska przedstawiła wniosek ws. zmiany dyrektywy Rady z dnia 21 maja 1991 r. dotyczącej oczyszczania ścieków komunalnych (91/271/EWG). Jak wyjaśniono, obecnie obowiązująca dyrektywa ma ponad 30 lat, a od czasu jej przyjęcia jakość europejskich rzek, jezior i mórz znacznie się poprawiła.

- Oznacza to początek szalenie ważnej dyskusji na temat przyszłości gospodarki wodno-ściekowej. Niestety, w Polsce ranga tego problemu była przez lata marginalizowana. Dziś widzimy tego efekty. Dość wspomnieć, że przed TSUE toczy się sprawa przeciwko Polsce dotycząca nieprzestrzegania dyrektywy ściekowej. Szacowane sankcje z tego tytułu wynoszą 6 mld euro – komentuje Mikołaj Maśliński z kancelarii Maśliński Law & Consulting.

Czytaj też: Czy Polska zapłaci karę z tytułu niewdrożenia dyrektywy ściekowej?

Nie 2000 RLM, a 1000 RLM

Z informacji KE wynika, że w zakresie gospodarki ściekowej do 2040 r. czeka nas wiele wyzwań… Przede wszystkim zakres dyrektywy zostanie rozszerzony o aglomeracje liczące powyżej 1000 mieszkańców (obecnie dyrektywa ma zastosowanie do miast powyżej 2000 mieszkańców).

To ważna zmiana dla Polski. – Diagnoza dla Polski na dziś jest dość klarowna: wciąż mamy wiele do zrobienia w zakresie realizacji obowiązków, których termin upłynął 31 grudnia 2015 r. (chociażby w zakresie osiągnięcia 98% skanalizowania w aglomeracjach powyżej 2 000 RLM, czy indywidualnych systemów zbierania nieczystości ciekłych, czego dotyczy ostatnia nowelizacja Prawa wodnego z 7 lipca 2022 r.) – wyjaśnia Maśliński.

Cel neutralności dla całego sektora

Aby mieć pewność, że sektor ściekowy nie tylko poprawi jakość wody, ale także przejdzie transformację w kierunku neutralności klimatycznej i gospodarki o obiegu zamkniętym, KE proponuje wprowadzenie wiążących celów w zakresie neutralności energetycznej dla całego sektora na poziomie państw członkowskich. - Oznacza to, że oczyszczalnie ścieków komunalnych będą musiały znacznie zmniejszyć zużycie energii i produkować energię ze źródeł odnawialnych (np. energia słoneczna, wiatrowa, a w szczególności produkcja biogazu). Pomocne w osiągnięciu celu mogą być audyty energetyczne oraz zastąpienie paliw kopalnych energią odnawialną – czytamy w komunikacie KE.

Zintegrowane plany gospodarowania ściekami, monitoring zanieczyszczeń i patogenów

Kraje UE będą również zobowiązane do śledzenia zanieczyszczeń przemysłowych u źródła, aby zwiększyć w ten sposób możliwości ponownego wykorzystania osadów ściekowych i oczyszczonych ścieków. Wniosek przewiduje ponadto mandat dla Komisji do ustalenia minimalnych wskaźników odzysku fosforu. Nowe przepisy obejmą również wodę deszczową – kraje UE będą zobligowane do ustanowienia zintegrowanych planów gospodarowania ściekami komunalnymi w dużych miastach (początkowo powyżej 100 tys. mieszkańców, a później, w razie potrzeby, dla miast liczących 10 tys. mieszkańców).

- Ograniczy to bezpośrednie emisje materii organicznej, azotu i fosforu do zbiorników wodnych, ale także śmieci i mikrodrobin plastiku wychwyconych przez spływ miejski. Wprowadza również lepszą kontrolę poszczególnych systemów, takich jak szamba, surowsze normy dotyczące składników odżywczych i normy dotyczące mikrozanieczyszczeń. Wymaga również monitorowania emisji gazów cieplarnianych i mikrodrobin plastiku – wyjaśnia KE.

Propozycja KE obejmuje także wprowadzenie wymogu monitorowania parametrów zdrowotnych w ściekach. Ma to na celu zwiększenia gotowości UE na pandemie lub inne poważne zagrożenia zdrowia publicznego. Monitoringiem mają być objęte: wirus SARS-CoV-2 i jego warianty, ale także wirus polio i grypy, innych pojawiających się patogenów, zanieczyszczeń wzbudzających obawy i wszelkich innych parametrów zdrowia publicznego które zostały uznane przez właściwe organy krajowe za odpowiednie do celów monitorowania.

ROP dla producentów farmaceutyków i kosmetyków

W celu zapewnienia przejrzystości w sektorze, nowe przepisy mają zobowiązać operatorów sieci do udostępniania do publicznego wglądu kluczowych wskaźników wydajności, a producentów farmaceutyków i kosmetyków – zgodnie z zasadą „zanieczyszczający płaci – do ponoszenia kosztów usuwania mikrozanieczyszczeń, które pochodzą z ich produktów i trafiają do ścieków.

- Zmieniona dyrektywa wprowadzi rozszerzoną odpowiedzialność producenta. Oznacza to, że przemysł będzie musiał zapłacić za usuwanie szkodliwych zanieczyszczeń uwalnianych podczas używania ich produktów. Obecnie sektor farmaceutyczny i kosmetyczny są wspólnie odpowiedzialne za 92% toksycznego ładunku w ściekach. W przypadku obu sektorów istnieją wystarczające dowody na istnienie mikrozanieczyszczeń z tych produktów w ściekach i istnieją metody oczyszczania mające na celu usunięcie ich szkodliwych pozostałości. W perspektywie długoterminowej Komisja oceni, czy do systemu rozszerzonej odpowiedzialności producenta można dodać inne sektory – wskazuje KE.

Czytaj też: Ślad środowiskowy kosmetyków - nawet 95 proc. wpływu generowane jest w fazie użytkowania

Według założeń nowe przepisy, jeśli zostaną właściwie wdrożone, będą miały szereg pozytywnych skutków do 2040 r. Pozwolą one zaoszczędzić prawie 3 mld euro rocznie, zmniejszyć emisję gazów cieplarnianych o 62,5% w porównaniu z 1990 r., zmniejszyć zanieczyszczenie wody dzięki redukcji ponad 365 tys. ton materii organicznej, azotu i fosforu oraz ograniczyć emisję mikroplastików o 9% dzięki lepszej gospodarce wodami burzowymi – wymienia KE.

Co dalej?

Propozycje zostaną teraz rozpatrzone przez Parlament Europejski i Radę w ramach zwykłej procedury ustawodawczej. Po przyjęciu zaczną one obowiązywać stopniowo, z różnymi celami na lata 2030, 2040 i 2050 Szacuje się, że zmiany zwiększą koszty o 3,8% (do 3,8 mld euro rocznie w 2040 r.), przynosząc korzyści w wysokości ponad 6,6 mld euro rocznie, przy dodatnim stosunku kosztów do korzyści w każdym państwie członkowskim.

Joanna Spiller: Dziennikarz, inżynier środowiska Teraz SamorządWięcej treści dotyczących samorządów w zakładce Teraz Samorząd.

Polecamy inne artykuły o podobnej tematyce:

Oczyszczalna ścieków w Białej Podlaskiej dostosowana do wymogów UE (29 listopada 2022)KE proponuje nowe przepisy zapobiegające zanieczyszczeniu wód (04 listopada 2022)Szykują się duże zmiany unijnego prawodawstwa dotyczącego jakości wody, powietrza oraz ścieków (27 października 2022)Rzeki są wyjątkowym ekosystemem, w którym znikają dowody przestępstw… (25 sierpnia 2022)Opatentowano sposób na szybsze oczyszczanie ścieków dedykowany SRB (08 sierpnia 2022)
©Teraz Środowisko - Wszystkie prawa zastrzeżone.
Kopiowanie i publikacja tekstów, zdjęć, infografik i innych elementów strony bez zgody Wydawcy są zabronione.
▲  Do góry strony