Robots
Cookies

Ustawienia cookies

Strona Teraz Środowisko wykorzystuje cookies. Część z nich jest niezbędna do funkcjonowania strony. Inne służą poprawianiu jakości naszych usług.
Więcej  ›
22.10.2021 22 października 2021

Co organizacje pozarządowe zgłosiły podczas dwudniowych konsultacji polskiego stanowiska ws. Fit for 55?

48 godzin – tyle czasu MKiŚ wyznaczył na konsultacje pakietu Fit for 55, którego wdrożenie ma wspomóc dążenie do neutralności klimatycznej UE. Zdaniem NGO taka forma konsultacji to „skandal, urągający standardom demokratycznego państwa”.

   Powrót       29 września 2021       Powietrze i klimat   

22 września br. Ministerstwo Klimatu i Środowiska (MKiŚ) ogłosiło na swojej stronie internetowej(1), że zaprasza wszystkich zainteresowanych do przesyłania komentarzy, które będą pomocne przy formułowaniu stanowiska Rządu Rzeczypospolitej Polskiej w sprawie unijnego pakietu „Fit for 55”. Termin na nadsyłanie uwag i komentarzy wyznaczono na 24 września 2021 r. Swoje stanowisko zdążyli przesłać m.in. Związek Stowarzyszeń Polska Zielona Sieć, Fundacja Instrat, WWF, Forum Energii.

Pakiet „Fit for 55” liczy 1938 stron

- Termin tych „konsultacji” nie był wcześniej zapowiadany. Informacji o nich do dziś próżno też szukać w mediach społecznościowych ministerstwa, czyli w najbardziej efektywnym kanale komunikacji ze stroną społeczną – wskazuje Związek Stowarzyszeń Polska Zielona Sieć w informacji przesłanej do redakcji. Jak wskazano, Związek „przesłał do ministerstwa swoje stanowisko, w którym wyraził zarazem stanowczy sprzeciw, wobec skandalicznej formy ogłoszonych konsultacji, urągającej standardom państwa demokratycznego”. - Konsultacje stanowiska wobec pakietu przepisów obejmującego 1938 stron, o tak horyzontalnym zakresie, jeśli mają służyć rzeczywistemu, konstruktywnego dialogowi a nie grze pozorów, wymagają nie tylko wcześniejszej zapowiedzi i dłuższych terminów, ale i zwiększenia transparentności działań całego rządu. Należy przypomnieć, że nadal nieznane pozostają wyniki szeroko zakrojonych, przeprowadzonych wiosną 2021 r. konsultacji społecznych Krajowego Planu Odbudowy ani Umowy Partnerstwa. W dalszym ciągu uniemożliwia to weryfikację, czy i jakie postulaty ekspertów pozarządowych zostały w ogóle uwzględnione w propozycji KPO przesłanej przez polski rząd Komisji Europejskiej – dodano.

Jak mówi Joanna Furmaga, prezeska Polskiej Zielonej Sieci, „od ostatecznego kształtu pakietu „Fit for 55” zależy, czy najbliższa dekada pozwoli Europie przestawić gospodarkę na zielone tory, wypełnić zobowiązania Porozumienia paryskiego i zmniejszyć presję naszego kontynentu na klimat, czy też przepisy zostaną rozwodnione lub wręcz zablokowane”.

Jakie dokładnie uwagi zgłoszono?

Polska Zielona Sieć wskazuje, że wśród propozycji zawartych w pakiecie Fit for 55 pogłębionych analiz i doprecyzowania wymagają m.in. zapisy dotyczące wzmocnienia społecznych gwarancji towarzyszących rozszerzeniu systemu Europejskiego Handlu Emisjami (ETS), nowelizacji dyrektywy o promowaniu OZE (RED II) rozporządzenia dotyczącego wspólnego wysiłku redukcyjnego (ESR), promowania czystego transportu czy regulacji dotyczących efektywnej pomocy technicznej dla państw członkowskich.

Fundacja Instrat w przesłanym do resortu komentarzu pisze natomiast, że „plany transformacji energetycznej zawarte w PEP2040 są niezgodne z celami UE i mogą uniemożliwić osiągniecie celów klimatycznych na 2030 r. przez całą wspólnotę”. Jak wskazano, będący elementem pakietu projekt zmian w dyrektywie o odnawialnych źródłach energii wyznacza udział OZE w końcowym zużyciu energii do 2030 r. dla całej unii europejskiej na poziomie 40 proc., „lecz tzw. „ocena wpływu” określiła proponowaną kontrybucję OZE dla Polski na 31 proc.”. Tymczasem w PEP2040 zaproponowano jedynie 23 proc. - Zaproponowany dla Polski cel jest więc znacznie poniżej średniej unijnej, a biorąc pod uwagę korzyści płynące z uwolnienia potencjału OZE w kraju, jego wysokość nie powinna być kontestowana, a wręcz przeciwnie, traktowana jako niezbędne minimum – pisze Fundacja. - Fit for 55 stanowi więc szansę dla Polski na rewizję i podniesienie ambicji krajowej polityki klimatyczno-energetycznej, z korzyścią dla polskiego społeczeństwa – dodano.

Fundacja WWF w swoim stanowisku zwraca uwagę m.in. na proponowany w pakiecie Klimatyczny Fundusz Społeczny. - Powstanie tego Funduszu daje szanse na czystą transformację dla osób najuboższych. Konieczne jednakże jest stworzenie i skapitalizowanie tego Funduszu z odpowiednim wyprzedzeniem w stosunku do działań w zakresie w szczególności sektora budynków i transportu. Finansowanie działań Funduszu wyłącznie ze środków z ETS 2 [tzw. ETS 2 to w założeniach pakietu Fit for 55 odrębny system handlu prawami do emisji dla sektora budynków oraz transportu – przyp. red.] może sprawić, iż nie pozwoli on osiągnąć zakładanych celów i złagodzić problemów istniejących w tym sektorze. Kluczem do właściwego działania będzie odpowiednio wczesne skapitalizowanie działań Funduszu z innych środków – czytamy w stanowisku WWF.

WWF domaga się też podniesienia niektórych celów, w tym zwiększenia celu redukcyjnego w systemie ETS do 70 proc. czy udziału energii odnawialnej do przynajmniej 50 proc. do 2030 r.

Forum Energii natomiast nie przygotowało nowych stanowisk ws. pakietu Fit for 55. W ramach konsultacji pakietu Forum przesłało do resortu dwa dokumenty opublikowane już wcześniej na stronie internetowej organizacji. Pierwsza(2) z nich stanowi analizę dotyczącą emisji CO2 w budynkach i transporcie. Analiza ta przedstawia propozycję działań, które pomogą zinternalizować koszty emisji w nowych sektorach w sposób “łagodny, stopniowy i akceptowalny społecznie”. Drugi dokument(3) natomiast stanowi opinię autorstwa Tobiasza Adamczewskiego i dr Joanny Maćkowiak-Pandery, prezes Forum Energii. W opinii tej, podobnie jak w stanowisku Fundacji Instrat, zwraca się uwagę na nieadekwatność polskich planów wobec nowego celu UE.

Redakcja Teraz Środowisko przyjrzała się propozycjom jakie pakiet Fit for 55 wprowadzić ma w poszczególnych sektorach. O tym jak rozległe zmiany w unijnych przepisach wprowadzone mają zostać na mocy pakietu przeczytać można w naszym dossier nt. pakietu. Zachęcamy do lektury!

Joanna Spiller: Dziennikarz, inżynier środowiska

Przypisy

1/ Komunikat MKiŚ:
https://www.gov.pl/web/klimat/komunikat-gotowi-na-55
2/ Więcej tutaj:
https://www.forum-energii.eu/pl/analizy/catm
3/ Więcej tutaj:
https://www.forum-energii.eu/pl/blog/ets-imbalance

Polecamy inne artykuły o podobnej tematyce:

Więcej spalarni czy mniej spalarni? Czyli unijne polityki a gospodarka odpadami (13 października 2021)Recykling bioodpadów w Polsce – ogromna skala zaprzepaszczonych możliwości (13 października 2021)Jest nowy projekt zmian w mazowieckiej uchwale antysmogowej (12 października 2021)Haga wprowadza zakaz reklamowania samochodów benzynowych i samolotów (11 października 2021)Znamy unijne stanowisko na COP26. Z czym negocjatorzy pojadą do Glasgow? (08 października 2021)
©Teraz Środowisko - Wszystkie prawa zastrzeżone.
Kopiowanie i publikacja tekstów, zdjęć, infografik i innych elementów strony bez zgody Wydawcy są zabronione.
▲  Do góry strony